Nữ sáng lập tổ chức bảo tồn động vật hoang dã WildAct và ước mơ... không còn ngành bảo tồn

Nguyễn Thị Thu Trang lý giải đơn giản, đó là khi mọi người đều đối xử tôn trọng và sinh sống hài hoà với thiên nhiên.

Trải nghiệm kinh hoàng thuở lên tám

Một chiều đi học về, Nguyễn Thị Thu Trang và cô bạn học cùng lớp vô tình nghe thấy tiếng gào thét đau đớn của một con vật lạ. Tiếng kêu phát ra phía sau tường rào nhà hàng xóm – ngôi nhà có chiếc chuồng sắt hẹp và cao được dựng trong sân để nhốt loại động vật to lớn nào đó. Âm thanh lạ, lúc thì gầm gừ, lúc lại rên rỉ đã khiến đôi bạn nhỏ mất nhiều ngày để suy đoán, xem đó là con gì.

Rướn mình ra tường, Trang giật thót khi nhìn thấy một con gấu. Chưa bao giờ cô bé nhìn thấy gấu ở khoảng cách gần như vậy. Nhưng thay vì hình ảnh những chú gấu bình thản đi lại mà cô vẫn thấy trên ti vi, con vật đang bị vật ngửa ra sân, bốn chân trói chặt. Hai người đàn ông lúi cúi gần đó, một người đeo găng tay cao su, người còn lại đang dò dẫm trên ngực con gấu với một ống tiêm rất to để lấy mật. Mùi hôi của con vật bị nhốt trong môi trường chật hẹp thời gian dài pha lẫn mùi phân, nước tiểu cùng với tiếng gào thét và rên rỉ đau đớn của chú gấu ngày hôm đó đã để lại ấn tượng mạnh trong tâm trí của cô bé.

Buổi tối ngày chứng kiến chú gấu bị hút mật, Trang đứng trên sân thượng nhà mình, lặng nhìn về phía căn nhà hàng xóm, thầm xin lỗi vì đã không thể làm gì để cứu con vật đáng thương. Cô tự hứa với lòng, khi lớn lên, nhất định sẽ không để con người hành hạ gấu hay bất cứ loài động vật nào nữa.

Năm ấy, Thu Trang vừa lên tám – cái tuổi mà mỗi người đều ấp ủ cho mình những giấc mơ như vậy. Bác sĩ, kỹ sư, giáo viên hay ca sĩ... đều bắt nguồn từ những lý do cao đẹp. Nhưng đa phần những giấc mơ này thay đổi rất nhanh và đôi khi khiến ta bật cười mỗi khi nhớ lại. Với Trang thì khác, dù thời điểm đó, cô chưa biết chính xác tên công việc mình mơ ước là gì, nhưng giấc mơ đó đã theo cô đến tận khi trưởng thành và khiến cô trở thành một cô gái khác biệt.

"Tôi nghĩ nhiều người trong chúng ta cũng từng yêu thích và có ước mơ bảo vệ những loại thú hoang dã này, nhưng việc thực sự nhìn thấy việc lấy mật gấu dã man ra sao đã giúp tôi kiên trì theo đuổi ước mơ này.", Thu Trang kể lại.

Tình yêu với thế giới hoang dã

Kể từ ngày hôm đó, Trang dành hết sự quan tâm của mình cho thiên nhiên và thế giới hoang dã. Thay vì say mê với những bộ truyện tranh hoặc phim hoạt hình, cô lại có hứng thú đặc biệt với chương trình "Thế giới động vật". Đến năm lớp tám, lớp chín, trong khi bạn bè cùng trang lứa lập tài khoản Yahoo để chat với nhau, cô gái 9x đã học cách dùng những công cụ tìm kiếm trên Internet để tìm hiểu thông tin ngành bảo tồn, những tổ chức phi chính phủ về bảo tồn động vật tại Việt Nam và tìm cách viết xin được làm tình nguyện viên.

Biết được giấc mơ trở thành nhà bảo tồn động vật hoang dã của con gái, bố mẹ cô đã quyết liệt phản đối. Với nhiều người, đây là giấc mơ viễn vông, vớ vẩn hoặc không thể làm được. Còn với người sinh thành, công việc này lại quá nguy hiểm, nhất là với cô con gái nhỏ mảnh khảnh. Tuy nhiên, bằng tất cả sự kiên trì và quyết tâm của mình, Trang đã dần chứng minh đây không phải sở thích nhất thời và cô có đủ khả năng để theo đuổi.

15 tuổi, khi đang là học sinh chuyên sinh trường THPT Hà Nội - Amsterdam, Trang được nhận vào làm tình nguyện viên tại tổ chức TRAFFIC, mạng lưới kiểm soát buôn bán động - thực vật hoang dã trong suốt hơn một năm rưỡi. Thời gian này đã giúp cô hiểu được phần nào công việc của một nhà bảo tồn động vật hoang dã.

Tốt nghiệp PTTH, Trang trúng tuyển vào Đại học Liverpool (Anh) chuyên ngành bảo tồn động vật hoang dã. Hoàn thành chương trình cử nhân, cô xuất sắc giành học bổng cao học toàn phần tại Đại học Cambridge và Đại học Kent. Suốt thời gian đó, cô gái 9x vừa học ở trường, vừa tham gia các dự án nghiên cứu bảo tồn động vật ở Madagascar, Boneo, Việt Nam, Campuchia, Nam Phi và Kenya.

Ngành bảo tồn động vật hoang dã bao gồm nhiều công việc khác nhau như nghiên cứu loài, quần thể và hệ sinh thái; giáo dục bảo tồn; truyền thông nâng cao ý thức người dân hay thay đổi thói quen tiêu dùng; bác sỹ thú y… Nhưng Thu Trang lại đang công tác trong mảng gan góc nhất là điều tra chống buôn bán động vật hoang dã trái phép.

Không cần phải kể để hình dung hết những gian nan của công việc này. Đó là những chuyến đi xuyên rừng từ châu Á đến châu Phi, ngủ lều không chút tiện nghi. Đó là tình trạng bị quấy rối, khi một cô gái phải đến những nơi hẻo lánh. Đó còn là những lần "đến tháng" nhưng phải ở lại rừng suốt nhiều tháng liền. Không ít lần cô cùng các cộng sự bị lạc giữa rừng hoặc chạm mặt những kẻ buôn bán ngà voi trang bị súng ống khi đang làm công tác nghiên cứu đội đặc nhiệm phòng chống săn trộm.

Gian nan, nguy hiểm là vậy, nhưng khi được hỏi có khi nào muốn từ bỏ hoặc chọn mảng an nhàn hơn trong cuộc chiến bảo tồn động vật hoang dã, Trang đáp gọn lỏn: "Không! Ai cũng bỏ thì thiên nhiên sẽ ra sao?”.

Trước khi làm công tác điều tra chống buôn bán động vật hoang dã trái phép, cô có vài năm làm nghiên cứu về loài, quần thể và hệ sinh thái. Thời gian này, cô được trải nghiệm và quan sát thực tế các loài động vật sinh sống thế nào, đa dạng ra sao. Đến khi làm điều tra, cái cô nhìn thấy chỉ là những xác chết bất động.

"Khi thấy được sự tương phản dã man đó thì làm sao bạn khoanh tay ngồi nhìn được?”, cô gái nhỏ trải lòng.

Trang kể, có lần làm nghiên cứu ở Madagascar, cô để quên hộp bơ đậu phộng trên xe ôtô. Khi phát hiện, anh lái xe nhờ một người dân làng đưa lại cho cô. Nhưng từ ngôi làng ấy đến chỗ Trang đang nghiên cứu thực địa phải đi qua 8 ngôi làng khác và mất khoảng 3 ngày nếu đi bộ liên tục. Người nhận hộp bơ từ anh tài xế đã đem nó sang một ngôi làng khác, nhờ người dân làng đó đem đến cho cô. Cứ thế, hộp bơ được truyền tay từ người này sang người kia và đến tay cô ở trong rừng sau gần một tháng. Điều đáng nói là tất cả những người đã giúp đưa hộp bơ đậu phộng ấy đến tay cô đều không hề biết cô là ai cũng như không hiểu rõ cô ở đâu, là người như thế nào. Họ hoàn toàn có thể sử dụng hoặc thậm chí vứt bỏ, nhưng tất cả đã chọn đưa nó về với cô.

Đây không chỉ là một câu chuyện cảm động, đáng nhớ mà còn là động lực thôi thúc cô không ngừng cố gắng trên con đường mình đã chọn. Bởi công việc cô đang làm, không chỉ là bảo tồn những loại động vật hoang dã ngoài kia mà còn bảo vệ chính những cộng đồng bản xứ.

"Khi bạn tiếp xúc với những người dân nghèo, sống phụ thuộc hoàn toàn vào tài nguyên rừng, bạn sẽ hiểu làm công tác bảo tồn động vật hoang dã không đơn giản là đi bảo vệ một hay vài loài động vật nào đó, mà nó còn trực tiếp bảo vệ chính đồng loại của mình nữa", Trang nói.

Đến nay, tổ chức này đã tạo được tiếng vang trong nước với các chiến dịch như "Thử thách hoang dã" diễn ra năm 2018, cuộc thi "RhinoAct" vào năm 2019. Nhiều bạn trẻ chiến thắng RhinoAct đã được tham gia chuyến tham quan, trải nghiệm tại vườn quốc gia Kruger ở Nam Phi để trực tiếp ngắm nhìn và học hỏi về tê giác cũng như công tác bảo tồn động vật hoang dã ở Nam Phi.

Năm 2014, Trang trở thành đại sứ cho quỹ United for Wildlife của Hoàng gia Anh. Theo ý tưởng của Hoàng tử Anh William, hình ảnh cô được dựng thành nhân vật trong trò chơi điện tử, thu hút hơn 2 triệu lượt người chơi chỉ sau một tuần ra mắt.

Năm 2016, Trang dẫn đầu đoàn tại dự án nghiên cứu và bảo tồn voi Campuchia, một trong những điểm nóng của nạn săn bắn voi lấy ngà trái phép. Đầu tháng 11/2017, Trang có mặt trong Top 5 cho mục cống hiến xã hội của giải thưởng "The Women of Future" khu vực Đông Nam Á của The Women of The Future Programme (Anh).

Đến năm 2018, Trang nhận giải thưởng "Future For Nature" dành cho các nhà bảo tồn động vật hoang dã quốc tế được trao tại Hà Lan.Tháng 5/2018, cô ra mắt cuốn sách "Trở về nơi hoang dã" và mới đây nhất là quyển "Chang hoang dã – Gấu". Toàn bộ lợi nhuận từ các quyển sách này dự kiến được quyên góp cho công tác bảo tồn động vật hoang dã ở Việt Nam.

Cũng trong năm này, Trang mở chiến dịch kêu gọi mọi người cùng hành động vì môi trường với loạt bài viết "100 điều nhỏ nhặt tớ làm cho Trái Đất" trên trang Facebook cá nhân và thu hút gần 10.000 người theo dõi. Hành trình truyền cảm hứng ấn tượng này đã giúp cô gái 9x lọt vào danh sách "30 Under 30" 2018 của tạp chí Forbes Việt Nam cũng như danh sách nhân vật truyền cảm hứng WeChoice Awards 2018.

Sở hữu một tiểu sử đáng nể, nhưng cô vẫn giữ vẻ ngoài giản dị, với quần tây, áo phông hoặc sơ mi đi kèm với giày vải. Không ăn diện, sử dụng iPhone hay iPad, Trang thường xuyên nghe những phàn nàn về vẻ ngoài của mình. Nhưng với cô gái phi thường này, con người ăn diện thế nào không quan trọng, quan trọng là việc bạn sống thế nào, thái độ ra sao và đang làm những gì để khiến cuộc đời này tốt đẹp hơn.

"Ước mơ lớn nhất của tôi là một ngày nào đó sẽ không còn ngành bảo tồn nữa, vì con người đã đối xử tôn trọng và sinh sống hài hoà với thiên nhiên rồi. Nếu có ngày đó thật thì quá tốt rồi.", Trang cười chia sẻ.

Latest Magazine

Giám đốc phát triển toàn cầu của Haravan - Tony Hà: “Nếu muốn thăng tiến nhanh cần cất ngay điều khiển TV vào tủ, tắt màn hình điện thoại, và cầm một cuốn sách vĩ đại lên đọc”

Doanh nhân | The Business Issue

Empowerment #EP.2
Giám đốc phát triển toàn cầu của Haravan - Tony Hà: “Nếu muốn thăng tiến nhanh cần cất ngay điều khiển TV vào tủ, tắt màn hình điện thoại, và cầm một cuốn sách vĩ đại lên đọc”

Chinh phục nhiều cột mốc mới trong sự nghiệp nhưng khi đại dịch đến, giám đốc phát triển toàn cầu của Haravan dường như sụp đổ vì mọi thứ không còn diễn ra theo dự tính và kế hoạch nữa. Nhưng anh chọn suy nghĩ tích cực hơn, thay đổi cách làm mới để phù hợp hơn với hoàn cảnh. Nhờ đó mà anh vẫn duy trì được dự định ban đầu cho doanh nghiệp qua các giải pháp tiếp tục xử lý công việc từ xa một cách khoa học và hiệu quả đáng kinh ngạc.

Forbes Asia 30under30 Zean Võ nhắn nhủ những người trẻ: Hãy nói “yes” với những thử thách và cứ nhảy vào chúng!

Women of impact | The Business Issue

Empowerment #EP.1
Forbes Asia 30under30 Zean Võ nhắn nhủ những người trẻ: Hãy nói “yes” với những thử thách và cứ nhảy vào chúng!

Chính vì những suy nghĩ táo bạo, là một trong những thế hệ trẻ dám dấn thân và tìm ánh hào quang cho riêng mình. Zean Võ lọt top Forbes Asia 30 Under 30 thuộc hạng mục Truyền thông, Tiếp thị và Quảng cáo. Điều này cũng tạo nhiều cảm hứng cho những bạn trẻ có suy nghĩ tương đồng như cô. Nhưng theo Zean Võ, đoạn đường đi đến thành công, được nhiều người công nhận chưa bao giờ là điều dễ dàng. Tuy nhiên, biết được lợi thế của bản thân, không ngừng học hỏi, dám đương đầu với khó khăn.

Châu Bùi và hành trình làm rạng danh nghề Fashionista ở Việt Nam

Influencers | The Community Issue

Inspiring Stories #EP.38
Châu Bùi và hành trình làm rạng danh nghề Fashionista ở Việt Nam

Sau 5 năm luôn phấn đấu trong lĩnh vực bản thân theo đuổi, Châu Bùi không chỉ được biết đến với vai trò một fashionista mà còn là một Influencer đa năng và truyền cảm hứng tới các bạn trẻ. Hành trình dài nỗ lực được đền đáp xứng đáng bằng loạt thành công và sự công nhận từ phía công chúng. Cô gái nhỏ nhắn 23 tuổi đã khiến không ít người ngưỡng mộ và xem như một tấm gương để học tập và theo đuổi định hướng của bản thân.

Nguyễn Minh Ngọc và câu chuyện về dự án emoji “Nhỏ to Việt Nam”

Văn hóa | The Social Change Issue

Inspiring Stories #EP.37
Nguyễn Minh Ngọc và câu chuyện về dự án emoji “Nhỏ to Việt Nam”

Chàng trai 27 tuổi từng rơi vào hoàn cảnh bí bách khi mất đi định hướng, những buổi sớm chiều tìm đồng lương và tâm tư hoàn toàn trống rỗng. Quyết định sang Singapore du học như một liều thuốc đánh thức bản ngã của gã trai trẻ, Nguyễn Minh Ngọc chọn cách "yêu" thiết kế đồ hoạ lại từ đầu, anh cho bản thân cơ hội để va vấp và rồi, anh tìm lại được nơi mình sẽ thuộc về qua dự án emoji "Nhỏ to Việt Nam"đang thu hút cư dân mạng .

Đoàn Kiều My: ‘Sự dũng cảm, không ngần ngại vượt qua vùng an toàn của bản thân là cách thông minh nhất để đạt được thành công’

Women of impact | The Technology Issue

Inspiring Challenges #EP.8
Đoàn Kiều My: ‘Sự dũng cảm, không ngần ngại vượt qua vùng an toàn của bản thân là cách thông minh nhất để đạt được thành công’

“Đến một ngày, chúng ta sẽ nhận thấy định nghĩa về bản thân không còn đúng và đủ. Tôi hoàn toàn sống “vô thần” tới năm 28 tuổi, sau đó gặp “Mid life crisis” (khủng hoảng tuổi trung niên). Có vẻ như mọi việc diễn ra khá sớm, nhưng nó khiến tôi phải lần tìm ý nghĩa cuộc đời của mình”, và như thế, đại diện duy nhất của Việt Nam lọt vào “Danh sách 10 Nữ Lãnh Đạo Có Tầm Ảnh Hưởng Nhất Trong Lĩnh Vực Công Nghệ Năm 2020” của tờ Analytics Insight , Đoàn Kiều My bắt đầu vượt ra khỏi giới hạn của bản thân, tìm kiếm những điều mới mẻ hơn.

Ngô Trần Hải An: “Mỗi người cần phải thử tất cả những gì mà mình thích vì khi còn trẻ chúng ta có rất nhiều cơ hội để sửa sai.”

Văn hóa | The Impact Issue

Inspiring Challenges #EP.9
Ngô Trần Hải An: “Mỗi người cần phải thử tất cả những gì mà mình thích vì khi còn trẻ chúng ta có rất nhiều cơ hội để sửa sai.”

Sở hữu một “gia tài” đồ sộ với hành trình khám phá hơn 40 quốc gia, gặp mặt tổng thống Nga, Mỹ, Canada, Đức giáo hoàng… và nhiều người nổi tiếng trên thế giới, travel blogger 'Quỷ Cốc Tử' cho rằng anh vẫn đang trong hành trình không ngừng chiến đấu với chính mình và không ngại 'thử' những điều vượt sức để luôn làm mới mình mỗi ngày.

Đường Thu Hương – “lăn ra đời, làm việc thật”

Women of impact | The Business Issue

Inspiring Challenges #EP.7
Đường Thu Hương – “lăn ra đời, làm việc thật”

“Cứ trải nghiệm rồi tới đâu mình sửa tới đó. Lăn ra đời, làm việc thật, không làm trên “kế hoạch”. Lửa thử vàng mới biết mình yếu ở đâu, khỏe nơi nào”. Nữ CEO của Forbes Việt Nam, CEO Webtretho và Giám đốc đối ngoại và Điều hành Quỹ đầu tư IDG Ventures Việt Nam - Đường Thu Hương - đúc kết bài học khởi nghiệp dành cho giới trẻ từ chính trải nghiệm làm thật của chị.

Wren Evans: tài năng 19 tuổi của âm nhạc đương đại Việt

Influencers | The Entertainment Issue

Inspiring Stories #EP.36
Wren Evans: tài năng 19 tuổi của âm nhạc đương đại Việt

19 tuổi, tương lai rộng mở trước mắt khi thành thạo cả tiếng Anh và tiếng Pháp, nhưng Wren Evans (Phan Lê) không chọn con đường thi đại học như các bạn đồng trang lứa, mà quyết định trở thành một ca sĩ kiêm producer rap chuyên nghiệp. Cái tên này đang được cộng đồng nhạc underground đánh giá cao và giới chuyên môn nhắc đến như một hiện tượng đáng chú ý của nền âm nhạc Việt Nam, vốn đang nở rộ không ít tài năng trẻ.

Ellen Nguyễn: nhà văn Việt lập nghiệp trên xứ sở Anh quốc

Văn hóa | The Social Change Issue

Inspiring Stories #EP.35
Ellen Nguyễn: nhà văn Việt lập nghiệp trên xứ sở Anh quốc

Ellen Nguyễn, cây bút 26 tuổi người Việt đang thu hút sự chú ý của quốc tế khi các bài viết của cô xuất hiện thường xuyên trên các tạp chí lớn tại Anh quốc như Huffington, Cosmopolitan, Elite Daily, Medium... Nhưng với trải nghiệm thật về nghề viết của mình trên đất Anh, Ellen cho rằng sự nghiệp viết lách là một chặng đường dài mà người chọn con đường đó cần tận dụng sự sáng tạo của mình để tạo ra những nguồn thu nhập khác nhau, đồng thời học tính kiên nhẫn để đi đến cùng.

H’Hen Niê: Không ai sống thay cuộc đời của mình. Nếu muốn thay đổi, bản thân phải tự hành động

Women of impact | The Impact Issue

Inspiring Challenges #EP.6
H’Hen Niê: Không ai sống thay cuộc đời của mình. Nếu muốn thay đổi, bản thân phải tự hành động

Thời điểm này, cả nước cùng hướng về miền Trung bão lũ, H’Hen Niê gửi đến miền Trung 50 triệu đồng. Tấm lòng của cô bị đem ra cân đo đong đếm để rồi nhiều người cho rằng con số này quá ít ỏi, khẳng định H’Hen Niê là nàng hậu keo kiệt. Dư luận đẩy sức ép lên H’Hen Niê khiến cô phải bật khóc. Không ai quan tâm 50 triệu đồng ấy là tất cả những gì cô gái Ê đê có. Nhưng dẫu trái tim có bị tổn thương như thế nào đi chăng nữa thì cô ấy vẫn đi tới với những điều tốt đẹp hơn ở phía trước.

Ths. Lương Ngọc Tiên: “Tôi biết ơn vì đã dám thử thách bản thân”

Women of impact | The Impact Issue

Inspiring Challenges #EP.5
Ths. Lương Ngọc Tiên: “Tôi biết ơn vì đã dám thử thách bản thân”

Giảng viên danh tiếng về cách thức phát huy trí tuệ cảm xúc, tỉnh thức, lãnh đạo bản thân và lãnh đạo thân tâm trí - Ths. Lương Ngọc Tiên cho rằng cuộc đời không phải là bản kế hoạch cố định, nó cần rất nhiều sự chuẩn bị, sẵn sàng từ bên trong, giúp mình đi vào cuộc sống với thái độ và năng lực toàn diện. Nhưng dù mình làm gì thì đó cũng phải là con người của mình, với những giá trị mà mình xác định sẽ sống với cuộc đời như thế.

Phạm Thị Diệu Anh: “Người đi dây” hão huyền, kiên định với mục tiêu, nhưng sẵn lòng thay đổi

Doanh nhân | The Business Issue

Inspiring Challenges #EP.4
Phạm Thị Diệu Anh: “Người đi dây” hão huyền, kiên định với mục tiêu, nhưng sẵn lòng thay đổi

Phạm Thị Diệu Anh, Managing Director của AIM Academy, với gần 15 năm làm việc tại các tập đoàn đa quốc gia tầm vóc, nhưng đã chọn bắt đầu con đường khởi nghiệp đầy thử thách. "Có những lúc mình nghi ngờ bản thân là kẻ thất bại, kém cỏi năng lực. Rằng liệu con đường mình chọn đã sai, có nên từ bỏ và làm điều khác hoặc đi làm thuê trở lại?" là những dấu hỏi người phụ nữ này từng đặt ra cho mình suốt 5 năm qua. Và kết quả đã như thế nào?